Oktobar 2025: Dobro, loše, zanimljivo i još mnogo toga iz Linux univerzuma

Jose AlbertAžurirano na

10 minuta

Oktobar 2025: Dobro, loše i zanimljivo u Linuxu

Oktobar 2025: Dobro, loše i zanimljivo u Linuxu

Oktobar 2025. je završenStoga, kao i obično, danas vam donosimo ovaj mali i koristan priručnik s informacijama, vijestima, tutorijalima, priručnicima, vodičima i događajima vezanim za lansiranje... Linuxverse (besplatni softver, otvoreni kod i GNU/Linux).

Neki od njih jesu sa naše web stranice i drugih s nekih važnih globalnih web stranica, koji su se desili tokom navedenog tekućeg mjeseca.

Septembar 2025: Dobro, loše i zanimljivo u Linuxu

Septembar 2025: Dobro, loše i zanimljivo u Linuxu

Ali, prije nego počnete čitati ovaj post o trenutnim informacijama o Linuxverse tokom oktobra 2025., preporučujemo prethodni srodni post iz prethodnog mjeseca, za kasnije čitanje na kraju je prisutan, u slučaju da smatrate da je koristan, zanimljiv ili potreban:

Neki relevantni web izvori koje obično koristimo za ovu seriju publikacija su: Web lokacije dnevnika izdanja DistroWatch, OS.Watch, FOSSTorrent i ArchiveOS; i web stranice organizacija kao što su Fondacija za slobodni softver (FSF), u Inicijativa otvorenog koda (OSI) I to Linux Foundation (LF).

Septembar 2025: Dobro, loše i zanimljivo u Linuxu
Vezani članak:
Septembar 2025: Dobro, loše, zanimljivo i još mnogo toga unutar Linux univerzuma

Objave mjeseca

Oktobarski sažetak 2025

Inside From Linux on Oktobar 2025

Dobro

coreboot-thumbnail
Vezani članak:
Coreboot 25.09 ubrzava vrijeme pokretanja i proširuje podršku za nove matične ploče
OpenSSH pruža bogat skup mogućnosti sigurnog tuneliranja
Vezani članak:
OpenSSH 10.1 poboljšava sigurnost, proširuje zaštitu i dodaje naprednu podršku

Loše

ranjivost
Vezani članak:
Kritična ranjivost u OpenShift AI-u omogućava potpunu kontrolu klastera
nova verifikacija na Androidu
Vezani članak:
Google pooštrava pravila za Android developere: obavezna verifikacija i plaćena registracija

Zanimljivo

Arduino - Qualcomm
Vezani članak:
Arduino se pridružuje Qualcommu: rođena je nova era hardvera otvorenog koda
Najbolji ženski LinuxTubers kanali na YouTubeu za 2025. godinu
Vezani članak:
Žene koje govore španski i koriste Linux: Moje 3 omiljene Linux Tuberke na YouTubeu u 2025. godini

Top Preporučeno

  • Oktobar 2025: Informativni događaj mjeseca o Linuxverse: Sažetak vijesti o GNU/Linuxu, slobodnom softveru i otvorenom kodu za tekući mjesec koji počinje. (ver)
  • openSUSE Leap 16.0 stiže baziran na SLES 16, sa novim Agama instalerom i značajnim poboljšanjima.Verzija koja označava duboku promjenu u arhitekturi i filozofiji distribucije. (ver)
  • Osnovni paketi za instalaciju na Debian 13 "Trixie" i druge verzije bazirane na Debianu: 3. dioTreći i posljednji vodič fokusiran je na pakete koji poboljšavaju mogućnosti vezane za razvoj, kompajliranje i izvršavanje aplikacija vaše trenutne Debian 13 distribucije. (ver)
  • Raspberry Pi 500+ stiže sa pozadinskim osvjetljenjem tastature, 16GB RAM-a i M.2 NVMe SSD-omOvaj novi model pozicioniran je kao prirodna evolucija Raspberry Pi 500, uključujući značajna poboljšanja u memoriji, pohrani i dizajnu. (ver)
  • Gazebo: Simulator robotike otvorenog koda koji održava Open RoboticsIstiče se po tome što nudi inovativan pristup simulaciji kroz kompletan set razvojnih biblioteka i usluga u oblaku koje olakšavaju simulaciju. (ver)
  • Raspberry Pi OS se ažurira na Debian 13 sa novim dizajnom, modernim fontom i objedinjenim kontrolnim centromOvo garantuje moderniju, stabilniju platformu kompatibilnu sa najnovijim tehnologijama u Linux ekosistemu. (ver)
  • Qt 6.10 stiže s novim grafičkim funkcijama, podrškom za više platformi i poboljšanjima QML-a.Ovo ažuriranje nastavlja sazrijevanje i širenje Qt 6 grane, fokusirajući se na stabilnost, performanse i modernizaciju njenih alata za razvoj višeplatformskih aplikacija.. (ver)
  • Ubuntu 25.10 “Questing Quokka”: Šta je novo, promjene i preuzimanjePrivremena verzija (sa devetomjesečnim ciklusom podrške) koja pojačava smjer kojim će se sistem kretati prema sljedećoj LTS verziji (26.04) uz moderniji, sigurniji i efikasniji pristup. (ver)
  • LineageOS 23: Besplatna evolucija Androida 16 stiže s novim funkcijama i većom kompatibilnošću.Verzija koja je izgrađena na kodnoj bazi Androida 16 i postiže funkcionalni i stabilni paritet sa svojim prethodnikom, LineageOS 22, etablirajući se kao zrela, stabilna alternativa spremna za svakodnevnu upotrebu. (ver)
Firefox 144
Vezani članak:
Firefox 144: Predstavlja novi sistem profila, podršku za Google Lens i sigurnosna poboljšanja

Izvan FromLinuxa

Izvan "From Linux" in Oktobar 2025

GNU/Linux Distros izdanja prema DistroWatch, OS.Watch i FOSSTorrent

  1. FreeBSD 15.0-BETA4: 31. oktobar.
  2.  Kalam 2025-11: 31. oktobar.
  3. AerynOS 2025.10: 31. oktobar.
  4. umbrelOS 1.5.0-beta3: 30. oktobar.
  5. VailuxOS 1.5: 30. oktobar.
  6. Skulptura 25-10: 30. oktobar.
  7. NethSecurity 8.7.1: 30. oktobar.
  8. Kodachi 9.0.1: 30. oktobar.
  9. KDE neon 20251030: 30. oktobar.
  10. Slimbook OS 24-r110: 30. oktobar.
  11. Bazzite 43: 29. oktobar.
  12. Open Indiana 2025.10: 29. oktobar.
  13. NethSecurity 8.7.0: 29. oktobar.
  14. Besgnulinux 3-1: 29. oktobar.
  15. Unraid 7.2.0: 29. oktobar.
  16. Cyrethium V1R: 29. oktobar.
  17. Talos 1.12.0-alfa2: 29. oktobar.
  18. LastOSLinux 2025-10-29: 29. oktobar.
  19. TrueNAS 25.10.0: 29. oktobar.
  20. d77void 20251028: 29. oktobar.
  21. CentOS 10-20251027: 28. oktobar.
  22. IPFire 2.29-core198: 28. oktobar.
  23. Fedora 43: 28. oktobar.
  24. Live Root 16.25.10.26: 28. oktobar.
  25. LinuxCNC 2.9.6: 28. oktobar.
  26. Qubes 4.3.0-rc3: 27. oktobar.
  27. MX Linux 25-rc1: 26. oktobar.
  28. Open Indiana 20251026: 26. oktobar.
  29. MagOS 20251024: 25. oktobar.
  30. Planet Tech OS 7: 25. oktobar.
  31. FreeBSD 15.0-BETA3: 24. oktobar.
  32. Sigurnosni luk 2.4.190: 24. oktobar.
  33. Vinari OS 5.0.0: 24. oktobar.
  34. LazyLinux 6.17.4: 23. oktobar.
  35. Quarkos 24.04-r4: 23. oktobar.
  36. DietPi 9.18: 23. oktobar.
  37. HydraPWK 2025.03: 23. oktobar.
  38. Q4OS 6.2: 22. oktobar.
  39. Chrome OS 16404.45.0: 22. oktobar.
  40. OpenBSD 7.8: 22. oktobar.
  41. AlmaLinux 10.1-beta1: 21. oktobar.
  42. AgarimOS 20251021: 21. oktobar.
  43. Ultramarin 42: 21. oktobar.
  44. Clonezilla 3.3.0-33: 21. oktobar.
  45. Izračunaj 20251020: 20. oktobar.
  46. Exton 251019 «Debian PIXEL»: 19. oktobar.
  47. Lingmo 3.0.5: 19. oktobar.
  48. Canaima GNU/Linux 8.2 “Kavanayén”: 18. oktobar.
  49. SDesk 2025.10.17: 18. oktobar.
  50. FreeBSD 15.0-BETA2: 18. oktobar.
  51. blendOS 421309ad: 17. oktobar.
  52. Nedozvoljeno 2025.10.12.: 17. oktobar.
  53. SmartOS 20251016: 16. oktobar.
  54. KDE neon 20251016: 16. oktobar.
  55. Archcraft 2025.10.16: 16. oktobar.
  56. MidnightBSD 3.2.4: 16. oktobar.
  57. AnduinOS 1.4.0: 15. oktobar.
  58. Talos 1.11.3: 15. oktobar.
  59. Mobian 13.0: 15. oktobar.
  60. Atena 25.11: 14. oktobar.
  61. HackerOS 3.3: 14. oktobar.
  62. Spirit OS 16.2: 14. oktobar.
  63. Zorin 18: 14. oktobar.
  64. CentOS 10-20251013: 14. oktobar.
  65. FunOS 25.10: 14. oktobar.
  66. Paprena metvica 2025-10-12: 14. oktobar.
  67. SMOKING 20251013: 13. oktobar.
  68. Manjaro 25.0.10: 13. oktobar.
  69. Repovi 7.1: 13. oktobar.
  70. Kovnica 7 «LMDE»: 13. oktobar.
  71. linuxfx 11.25.10: 12. oktobar.
  72. Oregon 10-2510: 12. oktobar.
  73. TROMjaro 2025.10.08.: 12. oktobar.
  74. FreeBSD 15.0-BETA1: 12. oktobar.
  75. BrOS 13.1.1: 11. oktobar.
  76. Asmi 25.10: 10. oktobar.
  77. Voyager 25.10: 10. oktobar.
  78. Ultimate 2025.10.10: 10. oktobar.
  79. KDE neon 20251009: 9. oktobar.
  80. Ubuntu 25.10: 9. oktobar.
  81. Ubuntu Studio 25.10: 9. oktobar.
  82. Ubuntu MATE 25.10: 9. oktobar.
  83. Ubuntu Kylin 25.10: 9. oktobar.
  84. Ubuntu Cimet 25.10: 9. oktobar.
  85. Ubuntu Budgie 25.10: 9. oktobar.
  86. Kubuntu 25.10: 9. oktobar.
  87. Ubuntu 25.10: 9. oktobar.
  88. dubuntu 25.10: 9. oktobar.
  89. Ubuntu 25.10: 9. oktobar.
  90. Synex 13.1: 9. oktobar.
  91. Porteus 5.1-alfa3: 8. oktobar.
  92. AlmaLinux 9.7-beta: 8. oktobar.
  93. Archman 20251008: 8. oktobar.
  94. T2 25.10: 8. oktobar.
  95. Alpin 3.22.2: 8. oktobar.
  96. Exton Linux 251008 «PuppEX»: 8. oktobar.
  97. Gnoppix AI Linux 25.10: 8. oktobar.
  98. Raspberry Pi OS 2025-10-01: 2. oktobar.
  99. openSUSE 16.0: 1. oktobar.

I da idem dublje više informacija o svakom od ovih izdanja i druge, dostupno je sljedeće link.

Distrosi Linuxverse: Vijesti 40. sedmice 2025
Vezani članak:
Linuxverse sedmica vijesti 40/2025: FydeOS 21.0, BSD Router Project 2.0 i UBports 24.04

Istaknute vijesti iz Fondacije za slobodni softver (FSF / FSFE)

  • Septembar GNU Spotlight s Aminom Bandalijem – 12 novih GNU izdanja!Prvog oktobra, i kao i obično na početku svakog mjeseca, ovaj poznati FSF saradnik nas obavještava o dvanaest (12) novih izdanja softvera iz GNU projekta koja su ažurirana tokom prethodnog mjeseca (do 30. septembra), a među kojima su sljedeća: coreutils-9.8, freeipmi-1.6.16, gcal-4.2.0, gnunet-0.25.1, gnupg-2.5.12, libunistring-1.4, linux-libre-6.17-gnu, mdk-1.3.1, octave-10.3.0, parallel-20250922, shepherd-1.0.7 i unifont-17.0.01.ver)

Softverski paket GNU MDK je Mix Development Kit, emulacija MIX obrazovnog računara i njegovog MIXAL asemblerskog jezika. MIX sadrži virtuelni CPU sa standardnim funkcijama kao što su registri, memorijske ćelije, prekidač za prelijevanje, zastavice za poređenje, ulazno/izlazni uređaji i binarni skup instrukcija. Paket uključuje kompajler, virtuelnu mašinu, grafički korisnički interfejs za virtuelnu mašinu i još mnogo toga.

Da saznate više o ovim informacijama i ostalim novostima iz istog perioda, kliknite na sljedeće linkove: FSF y FSFE.

Istaknute vijesti iz Inicijative otvorenog koda (OSI)

  • Zajednica otvorenog koda i javna politika SAD-a: Katie Steen-James, Viši menadžer za politiku u SAD-u, pozicija sa punim radnim vremenom u OSI-ju, čija je uloga informirati kreatore politika o prednostima softvera otvorenog koda, pratiti razvoj politika na državnom i saveznom nivou i u konačnici osigurati da programeri otvorenog koda mogu nastaviti raditi, ukratko nam govori o svom trenutnom radu i aktivnostima. Ovo je vrlo važno jer su zabrinutost zbog sigurnosti u lancu snabdijevanja softverom i porast vještačke inteligencije potaknuli prijedloge politika koji bi mogli utjecati na programere otvorenog koda na nove ili teško predvidljive načine. Stoga, sada više nego ikad, zajednica otvorenog koda mora biti uključena u debatu oko ovih prijedloga kako bi se osiguralo da kreatori politika razumiju razvoj softvera otvorenog koda i njegovu prisutnost u velikoj većini tehnologija.. (ver)

Pod vodstvom Deb Bryant u SAD-u, Inicijativa otvorenog koda (OSI) doprinijela je odgovorima na zahtjeve Bidenove administracije za informacijama u vezi s otvorenim težinama u modelima umjetne inteligencije i surađivala je sa istomišljenim organizacijama u zajedničkoj sesiji odgovora i slušanja. OSI je također uključio zajednicu otvorenog koda u ključne diskusije o kibernetičkoj sigurnosti koje je vodila Agencija za kibernetičku sigurnost i sigurnost infrastrukture (CISA). Ovi napori prepoznali su potrebu da zajednica otvorenog koda doprinese debatama o javnoj politici u SAD-u.

Da biste saznali više o ovim informacijama i drugim novostima, kliknite na sljedeće link.

Najnovije vijesti organizacije Linux Foundation (FL)

  • Bilten Linux fondacije (LF) za septembar 2025.: Među mnogim najavama i diskusijama, neke se ističu, poput najave oNovi projekat, pod nazivom Newton, doprinio je Linux fondaciji od strane Disney Researcha, DeepMind-a i NVIDIA-e. Riječ je o GPU-ubrzanom fizičkom engineu dizajniranom za robotsku simulaciju i učenje s pojačanjem, olakšavajući prelazak s virtualne obuke na implementaciju u stvarnom svijetu. Također, podijeljene su vijesti vezane za Linux Decentralized Trust (LF Decentralized Trust), koji je proslavio svoju prvu godišnjicu sa značajnim dostignućima, uključujući dodavanje novih članova, rast zajednice i konsolidaciju Hiera, tehnologije distribuiranih knjiga koja pokreće Hedera Network, kao nezavisnog projekta. Ova inicijativa nastavlja da pokreće rješenja otvorenog koda za tokeniziranu imovinu, provjerljive akreditive, decentralizirani identitet i javno povjerenje. (ver)

Linux fondacija je najavila stvaranje React fondacije, novog prostora za React, React Native i srodne projekte, kako bi im pomogla da napreduju pod neutralnim i otvorenim upravljanjem. Uz doprinose Mete i podršku lidera u industriji, fondacija ima za cilj osigurati dugoročnu održivost jednog od najpopularnijih front-end frameworka na svijetu..

Da saznate više o ovim informacijama i ostalim novostima iz istog perioda, kliknite na sljedeće linkove: linux osnova, na engleskom; i Linux fondacija Europe, na španskom.

Avgust 2025: Dobro, loše i zanimljivo u Linuxu
Vezani članak:
Avgust 2025: Dobro, loše, zanimljivo i još mnogo toga unutar Linux univerzuma

Slika sažetka za post 2024

Resumen

Ukratko, nadamo se ovome "mali i korisni zbornik vijesti " sa najzanimljivijim dijelovima unutar i izvan našeg “Blog From Linux”Neka ovaj deseti mjesec tekuće godine (oktobar 2025.) bude veliki doprinos poboljšanju, rastu i širenju svih slobodnih i otvorenih tehnologija i razvoja, unutar i izvan Linux univerzuma.

Na kraju, zapamtite posjetite našu «homepage» na španskom. Ili, na bilo kom drugom jeziku (samo dodavanjem 2 slova na kraj našeg trenutnog URL-a, na primjer: ar, de, en, fr, ja, pt i ru, između mnogih drugih) da naučite više aktuelnog sadržaja. Osim toga, pozivamo vas da nam se pridružite Zvanični Telegram kanal da čitate i dijelite više vijesti, vodiča i tutorijala s naše web stranice.